„Ta walka miała sens, bo walka o wolną Polskę ma zawsze sens.”
Zdanie wypowiedziane na Zamojszczyźnie przez przedstawiciela BBN (doradcę Szefa BBN, reprezentującego KPRP) może komuś trącić truizmem, ale wobec sytuacji wewnętrznej i międzynarodowej Polski jest to nadal – i będzie ciągle - aktualne. 28 lipca uczyliśmy Niezłomnych Żołnierzy Wyklętych, bohaterów podziemia antykomunistycznego głównie z II Inspektoratu Zamojskiego Armii Krajowej.
W burzowe letnie przedpołudnie w Łabuniach pod Zamościem miało miejsce odsłonięcie płyty pamiątkowej poświęconej Żołnierzom II Inspektoratu Zamojskiego Armii Krajowej na cmentarzu parafialnym. Podniosły charakter wydarzenia podkreślała chociażby liczba czterech kapłanów koncelebrujących Mszę Św. w kościele pw. MB Szkaplerznej. To symboliczne ponieważ niejeden żołnierz WP, partyzant, w tym tzw. II podziemia nosił szkaplerz - niczym wojskowy nieśmiertelnik. Uroczystość po wspólnym odśpiewaniu Hymnu narodowego w akompaniamencie miejscowej orkiestry przeniosła się na cmentarz parafialny gdzie po odsłonięciu tablicy pamiątkowej nastąpiło jej poświęcenie. Wartę przy pomniku zaciągnęli żołnierze WP oraz rekonstruktorzy historyczni.
Fotorelacja z wydarzenia autorstwa przedstawiciela FN Jana Fedirko na tej stronie w zakładce Multimedia/Galeria: https://www.fundacja-niepodleglosci.pl/multimedia/3031-plyta-pamiatkowa-ii-inspektoratu-zamojskiego-ak-w-labuniach-28-vii-2025

Praktycznie bez chwili wytchnienia przemieściliśmy się do miejscowości Mokrelipie opodal Radecznicy. W Radecznicy przy klasztorze O.O. Bernardynów (zwanym Jasną Górą Lubelszczyzny) w krypcie Sanktuarium i Bazylika św. Antoniego znajdują miejsce wiecznego spoczynku odnalezieni i zidentyfikowani Niezłomni Żołnierze Wykleci z regionu. Wracając do Mokregolipia to na plebanii parafii pw. Znalezienia Krzyża Świętego odłonieto tablicę upamiętniającą ks. Józefa Mastalerza oraz żołnierzy oddziałów AK mjr. cc. Hieronima Dekutowskiego ps. „Zapora” i ppłk. Mariana Pilarskiego ps. „Jar”.
Uroczystość rozpoczęła się od Mszy Św. odprawionej przez blisko dziesięciu koncelebransów. Podczas homilii rozległy się gromkie brawa gdy kaznodzieja stwierdził, że Ci, których czcimy jako Wyklętych byli błogosławieni. Ponadto O. Zenon ciekawie zdiagnozował największa dolegliwość współczesności – „chorobę fajności”. Wszechogarniającej nas fajności z reguły kończy się kiedy przychodzi do odpowiedzialności.
Po nabożeństwie nastąpiło wręczenie – podobnie jak w Łabuniach – pamiątkowych Ryngrafów nadawanych przez przedstawicieli Rodzin Żołnierzy II Inspektoratu Zamojskiego AK na czele z wnukiem dowódcy płk. Mariana Pilarskiego „Jara” Dariuszem Pilarskim, Andrzejem Hulanickim (wnuk por. „Kanciarza”) córką ppor. Pawła Kalinowskiego ps. „Francuz”.
Po czym przemowom nie było końca…
Po poświęceniu tablicy miał miejsce ceremoniał wojskowy: Apel Pamięci oraz Salwa Honorowa oddana przez kompanię 3 Zamojskiego Batalionu Zmechanizowanego.
Poza głównymi organizatorami – ww potomkami bohaterskich żołnierzy II Inspektoratu Zamojskiego Armii Krajowej – oraz społecznością lokalną wśród gości od początku towarzyszyli uroczystościom m.in. Wiceprezes IPN Krzysztof Szwagrzyk oraz Jan Józef Kasprzyk, poseł z tych ziem Sławomir Zawiślak, dołączył także red. Tadeusz Płużański.
Fotorelacja z wydarzenia autorstwa przedstawiciela FN Jana Fedirko na tej stronie w zakładce Multimedia/Galeria: https://www.fundacja-niepodleglosci.pl/multimedia/3032-uroczystosci-upamietnienia-ii-inspektoratu-zamojskiego-ak-mokrelipie-28-vii-2025